Kalkulator realnej stopy zwrotu: zysk po inflacji

Inwestycja, która rośnie o 7% rocznie, przez 10 lat zamienia 10 000 zł w 19 671,51 zł. Brzmi jak prawie podwojenie, ale ceny w tym czasie też rosną. Przy inflacji takiej jak średnio w Polsce w latach 2016–2025 (4,59% rocznie według GUS) siła nabywcza rośnie tylko o 2,30% rocznie, a po 19% podatku Belki — o 1,31% rocznie. W dzisiejszych pieniądzach z 10 000 zł robi się 11 385 zł, nie 19 672 zł. Kalkulator powyżej liczy to dla Twoich liczb.

Jak korzystać z kalkulatora

1. 1

   Wpisz kwotę początkową

   Jednorazowa wpłata. Sama kwota nie zmienia stóp zwrotu, tylko wyniki w złotych.

2. 2

   Podaj nominalną stopę zwrotu

   Twój faktyczny średnioroczny wynik (np. z kalkulatora CAGR) albo założenie — przed inflacją i podatkiem.

3. 3

   Podaj średnią inflację rocznie

   Domyślnie 4,59%, czyli średnia geometryczna rocznych wskaźników CPI z GUS za lata 2016–2025. Możesz wpisać inną — np. bieżący odczyt albo własne założenie.

4. 4

   Wpisz liczbę lat i stawkę podatku

   19% dla zwykłego rachunku maklerskiego. 0%, jeśli zysk jest zwolniony z podatku, np. na IKE po spełnieniu warunków ustawowych.

Wynik główny to realna stopa zwrotu rocznie po podatku: o ile procent rocznie rośnie siła nabywcza tego, co dostaniesz po sprzedaży. Poniżej kalkulator pokazuje realną stopę przed podatkiem, popularne uproszczenie „stopa minus inflacja”, wartość nominalną, podatek, wartość po podatku w dzisiejszych złotych i kwotę, którą trzeba mieć na koniec, żeby tylko nie stracić na inflacji.

Wzór na realną stopę zwrotu

Dokładny wzór to równanie Fishera:

realna stopa = (1 + stopa nominalna) ÷ (1 + inflacja) − 1

Przy 7% i 4,59%: 1,07 ÷ 1,0459 − 1 = 2,30%. Uproszczenie 7% − 4,59% daje 2,41% — o 0,11 pkt proc. za dużo. Różnica bierze się stąd, że inflacja „zjada” nie tylko kapitał, ale też zarobione w danym roku odsetki.

Po podatku kalkulator liczy krok po kroku:

1. Wartość nominalna = kwota × (1 + stopa)^lata = 10 000 × 1,07^10 = 19 671,51 zł.
2. Podatek = 19% × (19 671,51 − 10 000) = 1 837,59 zł. Tak jak w PIT-38: dochód to przychód minus koszt nabycia, w złotych nominalnych — bez korekty o inflację.
3. Po podatku zostaje 17 833,93 zł. W dzisiejszych pieniądzach: 17 833,93 ÷ 1,0459^10 = 11 385 zł.
4. Realna stopa po podatku = (11 385,32 ÷ 10 000)^(1/10) − 1 = 1,31% rocznie.

Ostatni wiersz, „kwota, która tylko utrzyma siłę nabywczą”, to 10 000 × 1,0459^10 = 15 664 zł. Tyle samo wychodzi z danych GUS: iloczyn rocznych wskaźników cen za lata 2016–2025 to 1,5664, czyli ceny wzrosły o 56,6%.

Ile różni się uproszczenie od dokładnego wzoru

Przy niskiej inflacji „stopa minus inflacja” prawie się zgadza. Przy wysokiej — wyraźnie zawyża wynik. Wiersze to roczna inwestycja przy 7% (bez podatku), z inflacją z różnych okresów:

Inflacja	Skąd ta wartość	Dokładnie (Fisher)	Uproszczenie	Różnica
2,5%	przykładowa niska inflacja	4,39%	4,50%	0,11 pkt proc.
4,1%	GUS, wrzesień 2026 r. r/r	2,79%	2,90%	0,11 pkt proc.
7,0%	równa stopie zwrotu	0,00%	0,00%	0
14,4%	GUS, średnia za 2022 r.	−6,47%	−7,40%	0,93 pkt proc.

Przy 14,4% inflacji uproszczenie pomyliło się prawie o punkt procentowy w jeden rok. W latach 2022–2023 (14,4% i 11,4% według GUS) to nie była teoria.

	%
2010	2.6
2011	4.3
2012	3.7
2013	0.9
2014	0
2015	-0.9
2016	-0.6
2017	2
2018	1.6
2019	2.3
2020	3.4
2021	5.1
2022	14.4
2023	11.4
2024	3.6
2025	3.6

Roczne wskaźniki cen towarów i usług konsumpcyjnych GUS (rok poprzedni = 100) minus 100.

Przykłady z liczbami z kalkulatora

Im dłużej trzymasz inwestycję, tym mniej podatek obciąża wynik realny w skali roku, bo płacisz go raz, przy sprzedaży, a do tego czasu cała kwota pracuje. Ta sama inwestycja (7% rocznie, inflacja 4,59%, podatek 19%) przy różnym horyzoncie:

Lata	Po podatku, w dzisiejszych złotych	Realnie rocznie po podatku
1	10 103 zł	1,03%
10	11 385 zł	1,31%
20	13 549 zł	1,53%
30	16 538 zł	1,69%

Wynik dla 1 roku pokazuje też, co dzieje się, gdy podatek płacisz co roku — jak przy lokatach odnawianych co roku: 1,03% realnie w każdym roku. Bez podatku (np. na IKE po spełnieniu warunków) byłoby 2,30% przy każdym horyzoncie.

Najczęstsze błędy

1. Odejmowanie zamiast dzielenia. „7% minus 4,59%” to 2,41%, a nie 2,30%. Przy wysokiej inflacji błąd sięga punktu procentowego rocznie.
2. Porównywanie inflacji z jednego miesiąca z wynikiem z wielu lat. Odczyt r/r za wrzesień 2026 r. (4,1%) mówi o ostatnich 12 miesiącach. Dla wyniku z 10 lat użyj średniej z tych 10 lat — tak jak domyślne 4,59%.
3. Zapominanie, że podatek jest od zysku nominalnego. Część zysku, która tylko nadrabia inflację, i tak jest opodatkowana. Dlatego przy stopie równej inflacji wynik realny po podatku jest ujemny, choć przed podatkiem wynosi zero.
4. Mieszanie walut. Jeśli masz akcje z USA, a wydajesz w złotych, licz nominalny wynik w złotych (z kursem USD/PLN) i porównuj go z inflacją w Polsce. Jak kurs dolara zmienia wynik, pokazujemy w artykule kurs dolara a wynik S&P 500 w złotych.
5. Wpisywanie wyniku portfela z dopłatami. Kalkulator zakłada jedną wpłatę na początku. Jeśli dopłacałeś, najpierw policz stopę zwrotu metodą TWR albo CAGR dla okresu bez wpłat.

Skąd wziąć swoją stopę nominalną

Najpewniej z historii transakcji, nie z salda konta. Po imporcie z brokera GetHossa liczy zrealizowane i niezrealizowane zyski w złotych, a porównanie portfela z S&P 500 pokazuje stopę zwrotu metodą TWR w wybranym okresie. Tę liczbę wpisz w kalkulator razem ze średnią inflacją z tych samych lat. Ile z lokat zostało realnie w ostatnich 20 latach, policzyliśmy w artykule lokaty a inflacja, a jak rośnie kapitał z regularnymi wpłatami, pokazuje kalkulator procentu składanego.

Metodologia i źródła

• Realna stopa przed podatkiem: dokładne równanie Fishera (1 + i) ÷ (1 + π) − 1, za Zinn (2018), który zaleca je zamiast przybliżenia i − π.
• Podatek: 19% od różnicy między wartością końcową a kwotą początkową, płacony raz, na koniec. Broszura MF do PIT-38 określa koszt uzyskania przychodu jako wydatki na nabycie papierów — bez indeksacji o inflację. Prowizje pomijamy.
• Inflacja domyślna: średnia geometryczna rocznych wskaźników CPI GUS za lata 2016–2025: (0,994 × 1,020 × 1,016 × 1,023 × 1,034 × 1,051 × 1,144 × 1,114 × 1,036 × 1,036)^(1/10) − 1 = 4,59%. Dane według stanu na 1 listopada 2026 r.
• Wszystkie liczby w przykładach i tabelach pochodzą z tego samego wzoru co kalkulator; kwoty zaokrąglone do pełnych złotych.

Kalkulator wykonuje tylko obliczenia na wpisanych liczbach. Nie prognozuje inflacji ani stóp zwrotu i nie jest rekomendacją inwestycyjną.